Quy định pháp luật về kiểm định nồi hơi định kỳ
Do nồi hơi làm việc với nhiệt độ và áp suất cao, việc kiểm định không chỉ là yêu cầu kỹ thuật mà còn liên quan trực tiếp đến nghĩa vụ an toàn của doanh nghiệp. Quy trình kiểm định an toàn nồi hơi định kỳ theo pháp luật giúp xác định tình trạng kỹ thuật của thiết bị, phát hiện nguy cơ mất an toàn và xác nhận nồi hơi có đáp ứng yêu cầu để tiếp tục vận hành hay không.
Điều 31 Luật An toàn, vệ sinh lao động quy định máy, thiết bị, vật tư có yêu cầu nghiêm ngặt về an toàn lao động phải được kiểm định trước khi đưa vào sử dụng và kiểm định định kỳ trong quá trình sử dụng bởi tổ chức hoạt động kiểm định kỹ thuật an toàn lao động.
Vì vậy, doanh nghiệp không nên hiểu việc kiểm định đơn giản là “đến hạn thì gọi đơn vị kiểm định”. Muốn áp dụng đúng Quy trình kiểm định an toàn nồi hơi định kỳ theo pháp luật, doanh nghiệp cần xác định loại nồi hơi, áp suất làm việc, thời gian sử dụng và quy trình kiểm định tương ứng.
Các văn bản pháp luật doanh nghiệp cần biết
Khi quản lý và kiểm định nồi hơi, doanh nghiệp nên theo dõi một số nhóm văn bản chính sau:
- Luật An toàn, vệ sinh lao động 2015: Đây là căn cứ pháp lý nền tảng. Điều 30 yêu cầu máy, thiết bị có yêu cầu nghiêm ngặt về an toàn phải bảo đảm nguồn gốc, chất lượng và được kiểm định theo quy định. Điều 31 quy định việc kiểm định trước khi đưa vào sử dụng và kiểm định định kỳ trong quá trình sử dụng.
- Nghị định 44/2016/NĐ-CP: Nghị định quy định chi tiết về hoạt động kiểm định kỹ thuật an toàn lao động, điều kiện của tổ chức kiểm định, kiểm định viên và các nội dung quản lý có liên quan. Cần lưu ý Nghị định 44/2016/NĐ-CP hiện được Cơ sở dữ liệu quốc gia về văn bản pháp luật ghi nhận là hết hiệu lực một phần, do đã được sửa đổi, bổ sung bởi các văn bản như Nghị định 140/2018/NĐ-CP và Nghị định 04/2023/NĐ-CP.
- Thông tư 36/2019/TT-BLĐTBXH: Văn bản ban hành danh mục máy, thiết bị, vật tư, chất có yêu cầu nghiêm ngặt về an toàn, vệ sinh lao động. Thông tư này đang được Cơ sở dữ liệu quốc gia về văn bản pháp luật ghi nhận là còn hiệu lực.
- QTKĐ:01-2016/BLĐTBXH: Đây là quy trình kiểm định kỹ thuật an toàn đối với nồi hơi và nồi đun nước nóng thuộc phạm vi áp dụng của quy trình. Nội dung quy trình phân biệt kiểm định lần đầu, kiểm định định kỳ và kiểm định bất thường.
- QTKĐ:01-2017/BCT: Đây là quy trình kiểm định kỹ thuật an toàn lao động dành riêng cho nồi hơi có áp suất trên 16 bar, được ban hành trong hệ thống quản lý của Bộ Công Thương.
Điểm quan trọng trong Quy trình kiểm định an toàn nồi hơi định kỳ theo pháp luật là doanh nghiệp phải xác định đúng văn bản và quy trình áp dụng cho thiết bị cụ thể. Không nên lấy một quy định dành cho nồi hơi áp suất thấp hơn để áp dụng máy móc cho nồi hơi có áp suất trên 16 bar.
Nồi hơi bao lâu phải kiểm định một lần?
Đây là câu hỏi phổ biến nhất khi doanh nghiệp tìm hiểu Quy trình kiểm định an toàn nồi hơi định kỳ theo pháp luật.
Không nên hiểu rằng mọi nồi hơi đều có một chu kỳ kiểm định giống nhau trong mọi trường hợp. Thời hạn phải được xác định theo quy trình kiểm định, quy chuẩn kỹ thuật, tình trạng thiết bị và các điều kiện áp dụng cụ thể.
| Trường hợp | Thời hạn/yêu cầu cần lưu ý |
|---|---|
| Kiểm định định kỳ thông thường | Thực hiện theo quy trình, quy chuẩn áp dụng cho loại nồi hơi |
| Thiết bị đã sử dụng lâu năm | Có thể phải áp dụng chu kỳ kiểm định ngắn hơn |
| Nhà chế tạo quy định thời hạn ngắn hơn | Cần xem xét yêu cầu của nhà chế tạo và quy định có liên quan |
| Có yêu cầu rút ngắn thời hạn | Thời hạn kiểm định phải được xác định và ghi rõ căn cứ |
| Thiết bị có tình trạng bất thường | Có thể phát sinh yêu cầu kiểm định bất thường |
Nồi hơi áp suất trên 16 bar có gì khác?
Nồi hơi có áp suất trên 16 bar là trường hợp doanh nghiệp cần đặc biệt chú ý khi xác định Quy trình kiểm định an toàn nồi hơi định kỳ theo pháp luật.
Bộ Công Thương đã ban hành QTKĐ:01-2017/BCT – Quy trình kiểm định kỹ thuật an toàn lao động nồi hơi có áp suất trên 16 bar. Tên và phạm vi của quy trình cho thấy đây là nhóm thiết bị được quản lý bằng một quy trình chuyên biệt, thay vì mặc định áp dụng chung một quy trình cho tất cả nồi hơi.
Đây là một điểm doanh nghiệp rất dễ bỏ qua. Ví dụ, nhà máy nâng cấp hệ thống hơi từ mức áp suất thấp lên hệ thống có áp suất cao hơn 16 bar thì bộ phận quản lý thiết bị không nên chỉ sử dụng hồ sơ và cách kiểm định của hệ thống cũ. Trước khi thực hiện kiểm định, doanh nghiệp cần xác định rõ:
- Áp suất thiết kế của nồi hơi.
- Áp suất làm việc cho phép.
- Phạm vi quản lý chuyên ngành của thiết bị.
- Quy trình kiểm định đang áp dụng.
- Hồ sơ thiết kế, chế tạo và sửa chữa liên quan.
Như vậy, Quy trình kiểm định an toàn nồi hơi định kỳ theo pháp luật không chỉ phụ thuộc vào thời gian sử dụng. Áp suất và đặc tính kỹ thuật của nồi hơi cũng quyết định quy trình kiểm định phù hợp.
Đối với doanh nghiệp đang sử dụng nồi hơi lâu năm, nồi hơi đã sửa chữa lớn hoặc thiết bị có hồ sơ chưa rõ ràng, IBC khuyến nghị nên rà soát thông số kỹ thuật và tình trạng thực tế trước khi tiến hành kiểm định. Việc chuẩn bị đúng ngay từ đầu giúp doanh nghiệp chủ động xử lý các hạng mục kỹ thuật, đồng thời áp dụng Quy trình kiểm định an toàn nồi hơi định kỳ theo pháp luật đúng với loại thiết bị đang vận hành.
CÔNG TY CỔ PHẦN NỒI HƠI CÔNG NGHIỆP ĐÔNG ANH Hotline: 0947.093.783 (Mr Thắng – TPKD) – Zalo: 0986.822.393 Địa chỉ: Tổ 19, Thị trấn Đông Anh – Hà Nội Email: ibckinhdoanh@gmail.com>>>Xem thêm: Nồi hơi công nghiệp (boiler) là gì?